Ինչպես իր գոյության բոլոր տարիներին` այսօր էլ Երաժշտական Կոմեդիայի թատրոնը տոմսարկղային խնդիր չունեցող թատրոններից է հանրապետությունում, իսկ դա նշանակում է, որ թատրոնն ապրում է ստեղծագործական վերելք և հավատարիմ է իր ժանրին, իր հանդիսատեսին: Թատրոնն իր հիմնադրման առաջին օրից ունեցել է կազմակերպված հանդիսատես, որը երդվյալ ուխտավորի պես չի լքել իր դերասաններին, թեկուզ և այն պահերին, երբ եղել են նաև ստեղծագործական վայրէջքներ, ինչը հատուկ է յուրաքանչյուր թատրոնի: Երբ հանրագումարի են բերվում թատրոնի աշխատանքներն անցած և մեր օրերի խաղաշրջաններում, համոզվում ես, որ դասական, արդիական ու նաև ինքնուրույն երկերի բեմադրություններով թատրոնը հասել է զգալի հաջողությունների: Գնալով թատրոնի խաղացանկում ավելի ու ավելի հիմնավոր տեղ է գրավում երաժշտական դրամատուրգիան, թատրոնը սկզբունքորեն հետևում է իր կոչմանը, ինչը և առավելապես համապատասխանում է ժանրին, թատրոնի հնարավորություններին և արժանի համբավ ունի իր հանդիսականների շրջանում: Ստեղծված ստեղծագործական առողջ ու ակտիվ վիճակը ամենից առաջ գալիս է ստեղծագործական մթնոլորտից, վարչական վիճակի ճիշտ ղեկավարումից` տնօրինության և գեղարվեստական խորհրդի սերտ համագործակցությունից: Այս ամենին հասնելու համար անհրաժեշտ էր, որ թատրոնի ղեկին կանգներ կարող մի մարդ, ռեժիսորական լուրջ կենսագրություն ունեցող մեկը` պահպանելու ու շարունակելու համար արդեն հաստատված ավանդույթները:

ԳԵՂԱՐՎԵՍՏԱԿԱՆ ՂԵԿԱՎԱՐ

ՀՀ ժողովրդական արտիստ, ՀՀ պետական մրցանակի դափնեկիր, պրոֆեսոր, Երևանի պատվավոր քաղաքացի ԵՐՎԱՆԴ ՂԱԶԱՆՉՅԱՆ Տարիներ շարունակ (մոտ քսան տարի) Հակոբ Պարոնյանի անվան երաժշտական կոմեդիայի թատրոնը անիվների վրա էր, չուներ իր արվեստն արարելու տարրական պայմաններ: Ահա այս ժամանակ, այսպիսի պայմաններում Երվանդ Ղազանչյանը ստանձնեց թատրոնի ղեկավարի դժվարին պարտականությունները: Նա բեմադրեց Մոլիերի ‹‹Քաղքենին ազնվական›› կատակերգությունը: Ռեժիսորը չգնաց դիմադրության թույլ ճանապարհով, այլ փորձեց գտնել կատակերգությունն ընթերցելու նոր տարբերակ: Օգտվելով երաժշտական կոմեդիայի թատրոնի ընձեռած հնարավորություններից` Ղազանչյանը բեմադրեց այն որպես կատակերգություն-բալետ` ինտերմեդիաներով: Նման մոտեցումը բնավ չհակասեց մեծ կատակերգակի գեղագիտական ընբռնումներին, սակայն ռեժիսորին հնարավորություն տվեց ներկայացումը հարստացնել գունագեղ տարրերով, հրաշալի երգերով, դիմակահանդեսային վառ տեսարաններով: Ղազանչյանի հերթական գործը ռուսական դրամատուրգիայից էր: Գոգոլի ‹‹Ամուսնություն›› կատակերգությունում հարուստ հարսնացուի համար որսի ելած փեսացուների բախման միջոցով ռուս մեծ գրողը ցույց է տալիս հասարակության հիմքերը ցնցող դրամի ավերիչ դերը: Այստեղ նույնիսկ ամուսնությունն առուծախի առարկա է: Ղազանչյանը մերժեց կենցաղային լուծումները, ստեղծեց դերասանական վարպետ անձնավորումներ, կատակերգականի սուր զգացողությամբ, հետաքրքիր և հավաստի բեմավիճակներով ներկայացում: ‹‹Ամուսնությունը›› դառնագին ծիծաղ հարուցող բեմադրություն էր, որ իր ուղվածությամբ հարազատ էր գոգոլյան պատգամներին: Ներկայացումն իրականացված էր կերպարների հոգեբանական վերլուծության միջոցով, որոնք գտնվում էին ոճական միասնության մեջ: Ղազանչյանի ռեժիսուրայի արժանիքն այն էր, որ բեմադրիչը կարողացել էր ճշգրիտ մշակել յուրաքանչյուր գործող անձի վարքագիծը, հյութեղ ու հավասի մանրամասներով բնութագրել յուրաքանչյուր կերպար: Գործող անձանց բնավորությունների աննկատ ծալքերը բացելու համար Ղազանչյանը նրանց բերում էր նախաբեմ, էլ ավելի էր մոտեցնում հանդիսականին, եթե կարելի է այսպես արտահայտվել` հերոսների ներաշխարհը մատուցում էր խոշոր պլանով: Ղազանչյանին և դերասաններին հաջողվել էր ստեղծել չինովնիկների կենդանի և տպավորիչ պատկերասրահ: ‹‹Ամուսնություն›› բեմադրությունը մեծ հաջողություն ունեցավ, արժանացավ մամուլի և հանդիսատեսի ջերմ ընդունելությանը: Երվանդ Ղազանչյանի հաջորդ աշխատանքը եղավ Ժիրայր Անանյանի ‹‹Ես եմ, եկել եմ›› կատակերգությունը: Ժ. Անանյանն այս գործը գրել է դասական կատակերգության բոլոր կանոններով` թյուրիմացությունների վրա հիմնված զավեշտական իրավիճակներ, դրության կոմիզմ, դիպուկ և սրամիտ երկխոսություններ, կեդանի բնավորություններ: Ե. Ղազանչյանն արել է ամեն ինչ ներկայացման հասարակական-քաղաքական լիցքը ցցուն դարձնելու համար: Պայքար կաշառակերության դեմ` մի տգեղ երևույթի, որ մեր հանրապետությունում դարձել է համընդհանուր չարիք: Բեմի խորքում փոքր ու մեծ դռներ են, որոնք խորհրդանշում են փոքր ու մեծ պաշտոնյաներ (նկարիչ Գրիգոր Սահակյան): Նրանք փոքրից մինչև մեծ զբաղված են կաշառակերությամբ: Այստեղ առանց կաշառքի անհնարին է որևէ բանի հասնել: Բեմի վրա կախված է երեք կարգախոս` ‹‹Ապագան պատկանում է մեզ›› - սրանով հրապարակ իջան մեր նորօրյա հերոսները, որոշ ժամանակ անց նրանք խմբագրեցին կարգախոսը` ‹‹Ներկան պատկանում է մեզ››, իսկ երրորդ կարգախոսը մնացել է միայն ‹‹...մեզ›› բառը: Ներկայացման ավարտին վերոհիշյալ կարգախոսները գահավիժեցին ցած` տակն առնելով կարգախոսի հեղինակներին: Դժվար չէ նկատել, որ բեմադրիչը, միշտ հավատարիմ իր գեղագիտական դավանանքին, կենսահաստատ ծիծաղի միջոցով անարգանքի սյունին է գամում հասարակության համար մերժելի բացասական երևույթները: ‹‹Ես եմ, եկել եմ›› ներկայացումը ռեժիսորի և թատրոնի փայլուն հաղթանակն է, ուր պատմվում է մերօրյա իրադարձությունների, մեր թշվառ ներկայի մասին: Ի դեպ, այսօրվա կյանքը պատկերող նման ներկայացում ոչ մի թատրոնում չկա: Արիստոֆանեսի ‹‹Լիսիստրատեն›› գրված է մեր թվարկությունից առաջ 5-րդ դարում: Պարոնյանի անվան երաժշտական կոմեդիայի թատրոնին և բեմադրիչ Ե. Ղազանչյանին գրավել են անտիկ հույն հանճարեղ կատակերգակի հերոսական կոմեդիայի գեղարվեստական-քաղաքական բարձր արժանիքները: Խաղաղություն հաստատելու գործի գլուխ կանգնել են Հունաստանի գլխավոր քաղաքների կանայք` նրանք պատերազմող զինվորների կանայք են: Կանանց դատավարությունը ղեկավարում է Լիսիստրատեն (Գալյա Նովենց): Նրանք որոշել են հրաժարվել ամուսինների փաղաքշանքներից և գուրգուրանքներից և այս միջոցով հարկադրել ամուսիններին, որ դադարեցնեն պատերազմը: Կանանց դատավարությունը հասնում է ցանկալի արդյունքի: Բեմադրիչը ներկայացման բովանդակությունը բացահայտեց պատկերավոր մտածողությամբ: Նա ներկայացմանը հաղորդեց կերպարայնություն, ինչին հասնում է հերոսական կոմեդիայի բնավորությունների խոր և համակողմանի մեկնաբանության, նրանց խմբավորման միջոցով: Ներկայացման ամենաուժեղ դրվագներից է կանանց և տղամարդկանց առաջին բախման տեսարանը, ուր տղամարդիկ պարտվում են և համոզվում, որ կանանց ծնկի բերելն անկարելի է: Պատկերավոր մտածողության հաջորդ դրվագը, երբ գործողության ոլորտ է մտնում խորհրդարանի պատգամավոր Պրովուլոս-Պեպանյանը: Ներկայացման այս բարձրակետը ռեժիսորը բեմադրել է գրոտեսկային ցայտուն բեմավիճակներով: Զարգացնելով դեմագոգ քաղաքական գործչի մասին Արիստոֆանեսի ընձեռած հնարավորությունները,Ղազանչյանը շեշտի տակ է առնում այն և չի թաքցնում իր վերաբերմունքը մերօրյա խորհրդարանի նկատմամբ, մի բան, որ աննկատ չի մնում հանդիսականների աչքից: Առավել ցայտուն է բեմադրված չբավարաված կրքից խախտված և ամենքի ծաղրի առարկա դարձած Կինեսիուս-Գալոյանի ողբալի վիճակը պատկերող դրվագը: Երվանդ Ղազանչյանը վերոհիշյալ դրվագները ենթարկել է ռեժիսորական համահնչյում մտահղացման, ձուլել է միասնական ռիթմով: Խաղաղության հասնելու կանանց սպառնալի ուժը ներկայացման մեջ հնչում է ամբողջ ձայնով, ուր նկատելի է բեմադրիչի համարձակ և ուժեղ խոսքը: Ղազանչյանը հյուսել է հոգեբանորեն հավաստի, թատերայնորեն վառ ու մասշտաբային, տոնական ու դինամիկ մի ներկայացում, որն առանձնանում է իր ոճական միասնությամբ և գեղարվեստական կատարելությամբ: Ղազանչյանը ‹‹Լիսիստրատեն›› մեկնաբանել է նաև երաժշտության օգնությամբ: Դրան մեծապես նպաստել է ՍտեփաՆ Լուսիկյանի` հենց այդ ներկայացման համար գրված երաժշտությունը: Բեմադրիչը դրանով հարստացնում է ներկայացման բովանդակությունը, հուզական լիցք հաղորդում գործողությանը: ‹‹Լիսիստրատեն››` Հ. պարոնյանի անվան թատրոնի, և իհարկե, նաև բեմադրիչի հաղթանակն է: Այն հաջողություն գտավ հանդիսականների լայն շրջաններում: 1998թ սեպտեմբերին Վրաստանի Հանրապետության Ռուսթավի քաղաքում տեղի ունեցավ թատերական միջազգային փառատոն ‹‹Ոսկե դիմակ›› խորագրով, որին մասնակցում էին աշխարհի 12 երկրների 14 թատրոններ, այդ թվում Ռուսաստանի, Անգլիայի, Ֆրանսիայի, Իսպանիայի, Վրաստանի և մի շարք այլ երկրների թատերախմբեր: Հայաստանի հանրապետությունից ‹‹Ոսկե դիմակ›› թատերական միջազգային փառատոնին մասնակցեց Հ. Պարոնյանի երաժշտական կոմեդիայի թատրոնն իր ‹‹Լիսիստրատե›› ներկայացումով: Միջազգային փառատոնի հանձնախմբի որոշմամբ ‹‹Ոսկե դիմակ›› փառատոնի շահեկան մրցանակներից մեկը` ‹‹Դասական երկի լավագույն մեկնաբանման համար›› շնորհվեց ‹‹Լիսիստրատե›› ներկայացմանը: Պարոնյանցիները ցնծության մեջ են` միջազգային թատերական փառատոնում նման բարձր մրցանակ շահելու համար: Երվանդ Ղազանչյանը երկար տարիներ գլխավորել է Հանրապետության թատերական գործիչների միությունը, որտեղ դրսևորում էր իր կազմակերպչական բացառիկ տաղանդը: Նրա ղեկավարած տարիներին միությունն ապրել է ստեղծագործական աշխույժ կյանքով: Բավական է հիշել ‹‹Սյունիք 96››, ‹‹Շիրակ-Լոռի-97›› և ‹‹Անտիկ աշխարհը և մենք›› թատերական փառատոնները, որոնց մշտապես մասնակցել է նաև Պարոնյանի անվան թատրոնը և մշտապես շահել մրցանակներ: 1996թ Ղազանչյանն ընտրվեց թատերական միությունների միջազգային համադաշնության գործադիր կոմիտեի անդամ, այսօր էլ նա Երևանի թատերարվեստի և կինայի պետական ինստիտուտի պորոֆեսոր է և նրա ուսանողներից շատերն աշխատում են Պարոնյանի անվան թատրոնում, խաղում են պատասխանատու դերեր:

Էջի սկիզբ

ՏՆՕՐԵՆ

Հակոբ Պարոնյանի անվան երաժշտական կոմեդիայի պետական թատրոնի տնօրեն ԿԱՐՈ ՇԱՀԲԱԶՅԱՆ Երաժշտական կոմեդիայի պետական թատրոնի 24-րդ տնօրենն է Կարո Շահբազյանը, որն այս պատասխանատու գործը ստանձնել է 2002 թվականի հունիսի 27-ին: Շահբազյանը թատրոն եկավ Հայաստանի Հանրապետության մշակույթի նախարարությունից, եկավ տնօրենի դժվարին ու պատասխանատու գործի իրականացման ոչ միայն գիտակցությամբ ու պատրաստակամությամբ, այլ գործի անցավ մասնագիտական մեծ փորձով, թատրոնական օրենքների քաջատեղյակությամբ, ստեղծագործական աշխատանքների և ֆինանսա-տնտեսական գործի իմացությամբ: Շահբազյանը տնօրենի պաշտոնը ստանձնեց թատրոնի համար ոչ նպաստավոր պայմաններում: Մայրաքաղաքի հինգ թատրոններ միաժամանակ վերանորոգվում էին և մշակույթի նախարարության պահանջով, մեր բեմում ներկայացումներով հանդես եկան այդ թատրոնները: 1992 թվականից գործող շենքը ֆիզիկապես տուժել էր նրանց անպատասխանատու վերաբերմունքից: Շարքից դուրս էին եկել հարդասենյակները, լուսային և ձայնային սարքավորումները, խափանվել էին բեմի պտտվող շրջանակները, չէր աշխատում վարագույրը: Նորանշանակ տնօրենը գործի դրեց թատրոնական իր սերն ու գիտելիքները, ինչի հետևանքով կարգավորվեցին ու վերականգվեցին ներկայացումների առաջընթացը խանգարող արգելքները: Այս ամենը տնօրեն-գեղարվեստական ղեկավար սերտ համագործակցության աշխատանքի արդյունք էր: Ակնառու են թատրոնի վերջին շրջանի ձեռքբերումները: Տնօրինության ջանքերով համալրվել է թատրոնի նվագախումբը, բալետային խումբը, բեմ են եկել թատրոնի և կինոյի համալսարանի շնորհալի շրջանավարտներ, տասնյակ տարիների ընդմիջումից հետո արդեն ջեռուցվում է թատրոնը և վերականգնվել է խաղաշրջանի բոլոր ամիսներին ներկայացումներ խաղալու բարի ավանդույթը: Թատրոնը դարձել է հասարակայնության սիրելի օջախներից մեկը և գրեթե չունի հանդիսատեսի պահանջ:

Էջի սկիզբ

ՓՈԽՏՆՕՐԵՆ

Հակոբ Պարոնյանի անվան երաժշտական կոմեդիայի պետական թատրոնի փոխտնօրեն ԼԱՐԻՍԱ ԴԱՎԹՅԱՆ ‹‹Մեր տիկին Լարիսան››` մշտաժպիտ, մշտածիծաղ, հարաշարժ և իր գործը պաշտամունքի հասցրած թատրոնի փոխտնօրեն Լարիսա Դավթյանին այդպես են կոչում թատրոնի մարդիկ, որոնց հանդեպ նա ուշադիր է, հոգատար և սրտցավ: Մարդկային այս բարեմասնությունը միակը չէ, որ բնորոշում է նրան` կա և երիտասարդական ավյունով լցված նրա աշխատանքը, ինչի շնորհիվ մեր թատրոնը գրեթե միշտ լեցուն է հանդիսատեսներով: Մշակույթի համար ոչ նպաստավոր մեր օրերում ‹‹թատրոն-հանդիսատես›› հարաբերության դեսպանի ծանր պարտականությունն իր ուսերին առած գործիչ է Լարիսա Դավթյանը, որին հավատում է հանդիսատեսը, թատրոն է գալիս` դառնալով արվեստի մշտական բարեկամ: Նա գիտե, ուսումնասիրել է հանդիսատեսի նախասիրությունները և գիտե որ խավին` ինչ ներկայացում առաջարկել : Սա, անշուշտ, Լարիսա Դավթյանի միակ առավելությունը չէ, ինչով նա հայտնի է թատերական աշխարհին: Թատրոն եկող հանդիսատեսը նրան հիշում է նաև եթերից` գրական, երաժշտական երեկոներից, որոնք ընդամենը վերջերս վարում էր նա: Տիկին Լարիսան ավելի հանրահայտ դարձավ` ‹‹Ծաղիկների աշխարհում›› գեղանկարչական աշխատանքների իր անհատական ցուցահանդեսով, ինչը մեծ անակնկալ էր նույնիսկ մտերիմների համար: Ոտքից-գլուխ թատրոնական մարդ է Լարիսա Դավթյանը, որն իր բարեխիղճ աշխատանքով նպաստում է թատրոնի ստեղծագործական և ֆինանսական առաջընքացին:

Էջի սկիզբ

ԳԼԽԱՎՈՐ ԴԻՐԻԺՈՐ

Ժողովրդական արտիստ, պրոֆեսոր ՅՈՒՐԻ ԴԱՎԹՅԱՆ Հայկական դիրիժորական դպրոցի նշանավոր ներկայացուցիչներից է Յուրի Դավթյանը, որի համբավը վաղուց դուրս է եկել Հայաստանի սահմաններից: Նա հռչակված է ոչ միայն որպես բարձրակարգ դիրիժոր, այլև լայն ճանաչում է ձեռք բերել որպես հմուտ մանկավարժ, որպես երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվտորիայի պրոֆեսոր, որի աշակերտներն աշխատում են Երևանի և աշխարհի տարբեր երկրների օպերային և երաժշտական թատրոններում: Երևանի Ալեքսանդր Սպենդիարյանի անվան օպերային թատրոնում երկար տարիներ նա եղել է որպես գլխավոր դիրիժոր, ղեկավարել է նաև ՀՀ հեռուստառադիոպետկոմի սիմֆոնիկ նվագախումբը, իսկ այժ Հ. պարոնյանի անվան երաժշտական կոմեդիայի պետական թատրոնի գլխավոր դիրիժորն է: Յուրի Դավթյանի առաջարկով համալրված նվագախումը մաեստրոյի ղեկավարությամբ ոչ միայն մասնակցում է ընթացիկ ներկայացումներին, այլև պատրաստել է համերգային ընդարձակ ծրագիր` ‹‹Օպերետ, օպերետ›› խորագրով, որի ծրագրում տեղ են գտել դասական օպերետների նախերգանքներ, մեներգեր, զուգերգեր և պարային համարներ: Յուրի Դավթյանը ղեկավարել է (Օպերային թատրոնում) Ա. Բաբաև ‹‹Արծվաբերդ››, Ա. Տիգրանյան ‹‹Դավիթ Բեկ››, Ա. Սպենդիարյան ‹‹Ալմաստ››, Տ. Չուխաջյան ‹‹Արշակ Բ››, Վերդի ‹‹Տրավիատա››, Գ. Եղիազարյան ‹‹Սևան›› (բալետ), Ս. Բալասանյան ‹‹Լեյլի և Մեջնուն›› (բալետ):

Էջի սկիզբ

ԺՈՂՈՎՐԴԱԿԱՆ ՆԿԱՐԻՉ

Ժողովրդական նկարիչ ՍԱՐԳԻՍ ԱՐՈՒՏՉՅԱՆ Սարգիս Արուտչյանի բեմանկարչությունը ուշագրավ երևույթ է հայ թատրոնի պատմության մեջ և արժանի ամենաբարձր գնահատականի: Որպես գլխավոր նկարիչ նա աշխատել է Երևանի նշանավոր թատրոններում, իսկ ստեղծագործական վերջին տարիները կապված էին Հ. Պարոնյանի անվան երաժշտական կոմեդիայի թատրոնի հետ: Մոտ քսան ներկայացում է ձևավորել այստեղ տաղանդավոր նկարիչը, որոնք թատերարվեստի բարձր կուլտուրայով, բեմանկարչության հրաշալի հորինվածքներով հարստացրել են այս թատրոնի պատմությունը:

ՁԵՎԱՎՈՐԱԾ ՆԵՐԿԱՅԱՑՈՒՄՆԵՐ Հ. Պարոնյան - ‹‹Մեծապատիվ մուրացկաններ›› Հ. Պարոնյան, Ա. Այվազյան - ‹‹Ատամնաբույժն արևելյան›› Գ. Երիցյան, Ա. Այվազյան - ‹‹Ուշ լինի, նուշ լինի ›› Ա. Բարսեղյան, Վ. Կոտոյան - ‹‹Պըլը-Պուղի›› Գ. ֆիգերեյդո - ‹‹Եզոպոս›› Ջ. Պատրիկ - ‹‹Տարօրինակ միսիս Սևիչ›› Ա. Պապյան - ‹‹Գնա մեռի, արի սիրեմ›› Ա. Ցագարելի - ‹‹Խանումի արարքները›› Էդ. դե Ֆիլիպո- ‹‹Ցիլինդր›› Պ. Մարիվո - ‹‹Խաղ սիրո և պատահականության›› Ժ. Անանյան - ‹‹Աստղերց իջած մարդը››

ԳԼԽԱՎՈՐ ՆԿԱՐԻՉ

ՀՀ Մշակույթի վաստակավոր գործիչ ԳՐԻԳՈՐ ՍԱՀԱԿՅԱՆ Երաժշտական կոմեդիայի թատրոնում բեմանկարչական պատկառելի վաստակ ունի բեմը լավ ճանաչող, թատրոնը գիտցող, ներկայացման գեղանկարչական բոլոր մանրամասներին տիրապետող նկարիչ Գրիգոր Սահակյանը, որն այս թատրոնում աշխատում է 1978 թվականից: Նա տաս տարի եղել է թատրոնի գլխավոր նկարիչը և մինչև օրս էլ կապված է նրա աշխատանքներին: Արգասավոր է եղել Սահակյանի գործունեությունն այս թատրոնում հատկապես տարբեր ռեժիսորների հետ ունեցած համագործակցությունից, որից շահել են նրա ձևավորումները: ‹‹Տաքսի, տաքսի››, ‹‹Արևը Ձեզ հետ››, ‹‹Բախտավոր մարդիկ››, ‹‹Ութ սիրագորով կանայք››, ‹‹Քնքույշ սրտից պատուհաս››, ‹‹Տեր, մի թող մեզ անտեր››, ‹‹Ես եմ, եկել եմ››, ‹‹Խաթաբալա››, ‹‹Ֆիլումենա Մարտարանո››, ‹‹Պահանջվում է ստախոս››, տարբեր ժամանակաշրջանների և հեղինակների պիեսներ, որոնց համար Գ. Սահակյանը ի հայտ բերեց մտահղացումների հարստություն, հաստատվելով որպես հասուն բեմանկարիչ: Թատերային վառ աշխատանք է ‹‹Ատամնաբույժն արևելյան›› օպերետի բեմադրության հարթ ու թեթև ձևավորումը: Բեմի կենտրոնում կառուցված դիմակապատ բեմահարթակ, ինչը լայնացնում է բեմի հայելին, գունագեղ զգեստների և լույսերի օգնությամբ մեծ արագությամբ փոխվող գործողությունների միջավայր` (բակ, բնակարան, պարահանդես), տարածություն ստեղծելու հետաքրքիր լուծումներ: Բեմանկարչության վառ օրինակ է ‹‹Արդյոք ովքեր են›› ներկայացման ձևավորումը, որը Գրիգոր Սահակյանի արվեստի նվաճումներից մեկը կարելի է համարել: Տաղանդավոր բեմանկարիչը տասնյակ ներկայացումներ է ձևավորել Ռիգայի և Երևանի օպերային թատրոններում, Սունդուկյանի անվան, Պատանի հանդիսատեսի, Գյումրու, Վանաձորի, Արտաշատի, Բեյրութի Վ. Փափազյանի անվան, Դոնի-Ռոստով և այլ թատրոններում: 30 և ավելի տարիներ եղել է Երևանի Գեղարվեստական-Թատերական ինստիտուտի ուսանողական թատրոնի բեմանկարիչը:

ՁԵՎԱՎՈՐԱԾ ՆԵՐԿԱՅԱՑՈՒՄՆԵՐ Ժ. Անանյան - ‹‹Տաքսի, տաքսի›› Մ. Դարվաշ - ‹‹Միայն քեզ եմ սիրում›› Է. դեՖիլիպո - ‹‹Չեմ վճարի›› Ա. Պապայան - ‹‹Արևը ձեզ հետ›› Գ. Տեր-Գրիգորյան - ‹‹Զգուշացեք, նա դեռ կա›› Ա. Այվազյան, Հ. Պարոնյան - ‹‹Ատամնաբույժն արևելյան›› Ա. Պապայան - ‹‹Մեծ հարսանիք›› Ժ. Հարությունյան - ‹‹Բախտավոր մարդիկ›› Վ. Սոլոգուբ - ‹‹Քնքույշ սրտից պատուհաս›› Ժ. Անանյան - ‹‹Տեր, մի թող մեզ անտեր›› Գ. Սունդուկյան - ‹‹Խաթաբալա›› Դ. Ֆսաֆաս - ‹‹Պահանջվում է ստախոս›› Է. դեՖիլիպո - ‹‹Ֆիլումենա Մարտուրանո ›› Նկարնեի մեծացման հնարավորությամբ` Ատամնաբույժն արևելյան   Մեր տան տերերը         Ինձնից պրծում չկա   Չեմ վճարի

Էջի սկիզբ

ԹԱՆԳԱՐԱՆԻ ՎԱՐԻՉ

ՀՀ Մշակույթի վաստակավոր գործիչ, արվեստաբան, դերասան, թանգարանագետ ՍԵՐԳԵՅ ԱՌԱՔԵԼՅԱՆ Թատերական արվեստի հանրապետական փառատոնի դափնեկիր, ‹‹Արտիստ›› փառատոնի դափնեկիր, ‹‹Գոհար Գասպարյան›› ոսկե մեդալակիր Ավարտել է Երևանի Գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտը: Դպրոցական տարիներից մասնակցել է Երևանի պիոներների պալատի թատերական, գրական, վոկալ խմբերին, աշակերտել է Արուս Ոսկանյանին, Դանիել Ղազարյանին, Կարո Զաքարյանին, Ազատ Մանուկյանին: 1951-1954-ին ապրել է Բաթումի քաղաքում, տեղում կազմակերպել է հայկական թատերախումբ, բեմադրել է բազմաթիվ ներկայացումներ: 1954-1962թթ որպես դերասան աշխատել է Հ. Պարոնյանի անվան երաժշտական կոմեդիայի թատրոնում, խաղացել է տասնյակ դերեր: Թատրոնին զուգահեռ 1959-1979թթ աշխատել է Աբովյանի շրջանային մշակույթի տանը որպես գեղարվեստական ղեկավար և ռեժիսոր: Բեմադրել է 50-ից ավելի ներկայացումներ: Բոլոր ներկայացումներում խաղացել է գլխավոր դերեր: Աչքի ընկնող դերերից են` Շմագան ‹‹Անմեղ մեղավորներ››, Զիմզիմովը ‹‹Պեպո››, Զամբախովը ‹‹Խաթաբալա››, Նազար ‹‹Քաջ Նազար››, Արշակ ‹‹Ուշ լինի, նուշ լինի››, Թագավորը ‹‹Չախ-չախ թագավոր››, Լյուպենը ‹‹Ժորժ Դանդեն››, Սկապենը ‹‹Սկուպենի արարքները›› և այլն: Նրա բեմադրությունների և դերակատարումների մասին գրվել են 100-ից ավելի գրախոսականներ, մամուլում տպագրվել են Գարեգին Երիցյանի, Նաիրի Զարյանի, Ավետ Ավետիսյանի, Օլգա Գուլազյանի, Վահրամ Փափազյանի, Սուրեն Քոչարյանի, Պահարեի հիացական խոսքերը: 1960թ Աբովյանի շրջ. մշակույթի տանը կից ստեղծել է օպերային ստուդիա, բեմադրել է Ալեքսանդր Հովհաննիսյանի ‹‹Պեպո›› օպերան և դարձել է Պեպոյի առաջին դերակատարը: 1979-ին հրավիրվել է Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարան որպես գիտամասայական բաժնի վարիչ և աշխատել է մինչև 1993 թվականը: Կազմակերպել է բազմաթիվ ցուցահանդեսներ (նաև շրջիկ), գիտական նստաշրջաններ, հոբելյանական, մեծարման, ստեղծագործական երեկոներ, 50-ից ավելի զեկուցումներ է կարդացել գիտական նստաշրջաններում: Զբաղվել է սայաթնովագիտությամբ, ստեղծել է իր անձնական հավաքածուն, որի նյութերն անցնում են տասնյակ հազարներից: Բացի Սայաթ Նովայից ունի նաև գրականության և արվեստի այլ գործիչներին վերաբերող անձնական արխիվներ, հազարավոր լուսանկարներ, բացառիկ ձեռագրեր, վավերագրեր, անձնական իրեր: Տարբեր ժամանակահատվածներում ղեկավարել է Երևան քաղաքի Զեյթուն, Արաբկիր, Շենգավիթ ավանների մշակույթի պալատների, Մյասնիկյանի անվան կահույքի ֆաբրիկայի, նախագծային ինստիտուտի, պետական համալսարանի թատերախմբերը: 1993-1998թթ նշանակվեկ է ‹‹Զորավար Անդրանիկ›› մշակույթի կենտրոնի տնօրեն, Իլյիչ Բեգլարյանի հետ 2006թ հիմնադրել է ‹‹Զորավար Անդրանիկ›› փանգարանը, եղել է նրա գիտական նախագծի և ցուցադրության հեղինակը: Երկար տարիներ աշխատել է որպես Ա. Մերանգուլյանի անվան ժողգործիքների անսամբլի տնօրեն: Տասը տարի շարունակ եղել է Օպերայի և բալետի ակադեմիական թատրոնի թանգարանի տնօրենը և ստեղծել է բազմաթիվ ֆոնդեր, կազմակերպել է ցուցահանդեսներ: Այժմ աշխատում է երաժշտական կոմեդիայի և Գ. Սունդուկյանի անվան թատրոններում, որպես թանգարանի վարիչ և միաժամանակ զբաղվում է հրատարակչական գործունեությամբ: Հիմնադրել է ‹‹Հայ մշակույթի մեծերը›› մատենաշարը և հեղինակ է ‹‹Սվետլանա Գրիգորյան››, ‹‹Կարպ Խաչվանքյան››, ‹‹Ժենյա Ավետիսյան››, ‹‹Յուրի Ամիրյան››, ‹‹Օֆելյա Համբարձումյան››, ‹‹Գոհար Գասպարյան››, ‹‹Երվանդ Ղազանչյան››, ‹‹Գալյա Նովենց››, ‹‹Բաբկեն Ներսիսյան›› մեծածավալ, նկարազարդ ալբոմ-ժողովածուների, տպագրության է պատրաստել ‹‹Հ. Պարոնյանի անվան երաժշտական կոմեդիայի թատրոն››, ‹‹Գոհար Գասպարյան›› (2-րդ հատոր) ուսումնասիրությունները: Գրում է թատերագիտական, գրականագիտական և այլ հոդվածներ, կազմակերպում է ցուցահանդեսներ, հեռուստատեսային հաղորդումներ: